TÜRKİYE ENERJİ SEKTÖRÜ HUKUKİ GÖRÜNÜMÜ ŞUBAT 2025

Şubat 2025 itibarıyla Türkiye enerji piyasasında önemli hukuki düzenlemeler ve değişiklikler hayata geçirilmiştir. Elektrik Piyasası Kanunu’nda yapılan değişiklikler, Elektrik Üretim A.Ş.’nin (EÜAŞ) yetkilerini genişleterek enerji ticaretinde kamu ağırlığını artırmıştır. Görevli tedarik şirketleri ve son kaynak tedarikçileri için yeni düzenlemeler getirilmiş, bu kapsamda yerli kömür santrallerine alım garantisi sağlanarak fosil yakıt kullanımına yönelik teşvikler getirilmiştir. Bunun yanı sıra hidroelektrik santralleriyle ilgili yönetmelikte yapılan değişikliklerle yatırımcıların yükümlülüklerini erteleyebilecekleri ve mücbir sebep hallerinde yeni haklar elde edebilecekleri düzenlemeler yapılmıştır.

Elektrik Tesisleri Proje Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikler, depolama tesislerini ve hibrit enerji santrallerini kapsayacak şekilde genişletilmiş, proje onay süreçleri daha net hale getirilmiştir. Milli Emlak Genel Tebliği kapsamında kamu taşınmazlarının enerji yatırımlarına tahsisi konusunda yeni düzenlemeler getirilmiş ve özellikle güneş enerjisi santralleri (GES) yatırımları teşvik edilmiştir.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK) tarafından alınan kararlarla, afet bölgelerinde elektrik bağlantılarının hızlandırılması ve dağıtım varlıklarının finansmanında özel sektör yatırımlarına imkân tanınması sağlanmıştır. Gün öncesi piyasasında arz-talep dengesizliğini gidermeye yönelik esnek alış ve satış teklifleri uygulamaya konulmuş, piyasa katılımcılarının finansal risklerini azaltmak amacıyla yeni teminat düzenlemeleri yürürlüğe girmiştir. Vadeli elektrik piyasasında, piyasa katılımcılarının sermayeye yönelik yeni teminat çeşitleri belirlenirken, piyasa işlem ücretleri getirilerek gereksiz maliyet unsurlarının önüne geçilmesi hedeflenmiştir. Yenilenebilir enerji kaynaklarından üretim yapan tesislerin şeffaflığını artıran yeni düzenlemelerle YEK-G belgelerinin yönetimi daha etkin hale getirilmiştir.

Yargı kararları incelendiğinde, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi’nin, kaçak elektrik kullanımı nedeniyle yapılan tahsilat taleplerinde ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığına karar vererek ilgili talepleri reddettiği görülmektedir. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, 2012’de yürürlüğe giren düzenleme nedeniyle müşteri portföyünü kaybeden bir elektrik tedarik şirketinin alacak taleplerini tahsilatların hukuka uygun olduğuna ve Danıştay’ın yürütmeyi durdurma kararının geriye dönük etkisinin bulunmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararını onaylamış ve davacının istinaf başvurusunu reddetmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ise bayilik sözleşmesine bağlı olarak ariyet malzemelerin iadesine ilişkin ihtiyati tedbir taleplerini reddetmiştir.

Şubat 2025’te EPDK tarafından 13 üretim, 3 toplayıcı, 2 tedarik, 2 endüstri bölgesi dağıtım, 2 şarj ağı işletmeci lisansı verilmiştir. Ayrıca, 10 üretim lisansı ve 1 LPG dağıtım lisansı sona erdirilmiş, 2 üretim lisansı iptal edilmiştir.

Genel olarak değerlendirildiğinde, Şubat 2025 itibarıyla Türkiye enerji piyasasında kamu kontrolü güçlenmiş, düzenleyici çerçeve daha sıkı hale getirilmiş ve yatırımcılar için çeşitli koruma mekanizmaları getirilmiştir. Ancak, piyasa serbestisinin kısıtlanması ve kamu müdahalesinin artması, rekabet ortamı açısından bazı soru işaretleri yaratmaktadır. Yapılan değişikliklerin enerji sektöründeki uzun vadeli etkilerinin yakından takip edilmesi önem arz etmektedir.

Av. Süleyman BOŞÇA
Yönetici Ortak